Các doanh nghiệp Nhật đang “vò đầu bứt tai” bởi lo ngại việc đóng cửa kéo dài của thị trường tài chính sẽ khiến đồng Yên rớt giá.
Nước Nhật đang hồ hởi trong tâm thế chào đón sự kế vị của Thiên hoàng và bắt đầu một kỷ nguyên mới vào ngày 01/05 bằng một Tuần lễ vàng (“Golden Week”) kéo dài 10 ngày, kể từ ngày 27/4 đến ngày 06/05.
Chuỗi ngày nghỉ liên tiếp thoạt nhìn mang dáng dấp của một kỳ nghỉ xuân cho trẻ nhỏ và một kỳ nghỉ hè kết hợp đồng cho nhân viên công sở.
Người dân sẽ tranh thủ kỳ nghỉ dài để đi du lịch, ăn uống và mua sắm – những hoạt động này dự kiến sẽ mang lại lợi ích cho công việc kinh doanh. Tuy nhiên, các doanh nghiệp Nhật lại “vò đầu bứt tai” bởi lo ngại việc đóng cửa kéo dài của thị trường tài chính sẽ khiến đồng Yên rớt giá.
Dưới đây là góc nhìn về tầm ảnh hưởng của kỳ nghỉ lễ “dài hiếm có” tới các doanh nghiệp và đời sống hàng ngày của người dân.
Điều gì đã thúc đẩy Chính phủ thiết lập Tuần lễ vàng 10 ngày?
Kỳ nghỉ được kỳ vọng khuấy động không khí chúc mừng cho sự kiện Thái tử Naruhito lên ngôi vào ngày 1/5, một ngày sau khi cha của ông là Thiên hoàng Akihito thoái vị.
Thời gian nghỉ Tuần lễ vàng hàng năm thường bắt đầu vào cuối tháng Tư và kéo dài đến đầu tháng Năm, trong đó những ngày làm việc bình thường được đan xen. Tuy nhiên, năm nay, thật trùng hợp khi các ngày đều rơi vào một ngày cuối tuần hoặc ngày lễ quốc gia.
Bắt đầu từ ngày 27/4 (Thứ Bảy), Tuần lễ Vàng sẽ bao gồm ngày 29/4 (Ngày Chiêu hòa), ngày 3/5 (Ngày Kỉ niệm Hiến Pháp), ngày 4/5 (Ngày Cây xanh), ngày 5/5 (Ngày trẻ em) và ngày 6/5 (Ngày nghỉ bù), chỉ còn lại ngày 30/04 và ngày 1 – 2/5 là ngày làm việc. Do đó, Quốc hội Nhật đã thông qua và ban hành một đạo luật vào tháng 12/2018 để chỉ định ngày 1/5 (Ngày Hoàng đế lên ngôi) cũng là một ngày nghỉ.
Vì luật ngày lễ quy định rằng một ngày trong tuần nằm xen giữa các ngày nghỉ quốc gia sẽ tự động trở thành một ngày nghỉ lễ. Do vậy, toàn bộ khoảng thời gian từ 27/04 đến 06/05 đã trở thành một kỳ nghỉ 10 ngày liên tiếp.
Vì đâu doanh nghiệp lo lắng?
Tuần lễ vàng kéo dài khiến thị trường chứng khoán Nhật Bản đóng cửa với thời hạn dài nhất từ trước đến nay, dự kiến sẽ mang lại nhiều sóng gió bất thường khi mở cửa trở lại vào ngày 7/5.
Cơ quan Dịch vụ Tài chính đưa ra cảnh báo những người tham gia thị trường cần lưu ý giá cổ phiếu có thể dao động và khối lượng giao dịch có thể gia tăng đáng kể nếu các sự kiện gây biến động thị trường xảy ra trong thời gian đó.
Hideo Kumano, Giám đốc điều hành kinh tế tại Viện nghiên cứu Dai-ichi Life, cho hay nhiều người lo ngại rằng giao dịch tiền tệ sẽ trở nên biến động trong kỳ nghỉ dài do các nhà đầu tư Nhật sẽ vắng mặt hoặc ít xuất hiện hơn trên thị trường. Ông hồi tưởng lại sự kiện xảy ra vào ngày 03/01 năm nay, khi đồng yên nhảy vọt gần 4% so với đồng USD chỉ vài phút sau khi cảnh báo thu nhập của Apple đã châm ngòi cho các lệnh cắt lỗ đối với đồng USD trong bối cảnh khối lượng giao dịch èo uột vào ngày cuối cùng trong những ngày tết tại Nhật.
Doanh nghiệp có được lợi không?
Có, đặc biệt là trong các ngành liên quan đến du lịch, chẳng hạn như các công ty du lịch, khách sạn, nhà hàng và hãng hàng không.
Viện nghiên cứu Dai-ichi Life ước tính Tuần lễ vàng kéo dài thêm sẽ thúc đẩy du lịch nội địa tăng thêm 332,3 tỷ Yên, tương đương 28,9%, lên 1,48 nghìn tỷ Yên so với 1,15 nghìn tỷ vào năm ngoái.
JTB Corp – hãng lữ hành hàng đầu Nhật Bản, ước tính khoảng 24,67 triệu người sẽ đi du lịch nội địa hoặc nước ngoài trong dịp nghỉ lễ và chi khoảng 1,06 nghìn tỷ từ 27/04 đến 06/05.
Người phát ngôn của JTB Risa Ogata cho biết năm nay số người muốn tận dụng khoảng thời gian nghỉ lễ nhiều hơn năm 2018.
Theo một khảo sát trực tuyến gần đây được thực hiện bởi Synchro Food Co. – một công ty nghiên cứu về ngành thực phẩm và đồ uống – 63,6% các nhà hàng lên kế hoạch hoạt động bình thường trong dịp nghỉ lễ kéo dài. Bên cạnh đó, 17% cho biết họ sẽ mở cửa cả vào những ngày nghỉ hàng tuần trong khoảng thời gian này.
Tất cả các doanh nghiệp đều vui vẻ?
Không. Nhu cầu gia tăng có thể dẫn đến các vấn đề đảm bảo nhân lực.
Một chuỗi izakaya (quán rượu Nhật Bản) ở tỉnh Aichi được trích dẫn trong cuộc khảo sát trực tuyến cho biết, họ e rằng doanh số sẽ giảm nếu họ không đảm bảo đủ nhân viên thời vụ cho Tuần lễ vàng đặc biệt năm nay.
Các ngân hàng sẽ đóng cửa?
Đúng, nhưng máy ATM vẫn hoạt động.
Ông Kumano thuộc Viện nghiên cứu Dai-ichi Life tin rằng vì các ngân hàng sẽ đóng cửa, số lượng người xếp hàng để rút tiền từ máy ATM trước khi tuần lễ bắt đầu sẽ tăng đột biến.
Tác động đến hoạt động của các cơ sở y tế?
Một số cơ sở y tế có kế hoạch tiếp nhận bệnh nhân trong kỳ nghỉ nhưng nhiều phòng khám nhỏ dự kiến sẽ đóng cửa.
Theo khảo sát của Global Health Consulting, khoảng 85% trong số 123 bệnh viện cho biết sẽ cung cấp dịch vụ ngoại trú hoặc xem xét mở cửa trong Tuần lễ Vàng.
Tuy nhiên, 8,9% cho biết sẽ đóng cửa trong toàn bộ thời gian, 6,5% xem xét làm điều tương tự. Trong số 110 bệnh viện sẽ mở một phần, 69,1% cho biết sẽ mở chỉ trong hai hoặc ba ngày.
Ví dụ, tại Tokyo, Bệnh viện Đại học Juntendo đã thông báo sẽ mở cửa vào ngày 30/4, ngày 1/5, ngày 2/5 cho bệnh nhân ngoại trú nhưng tiếp nhận bệnh nhân cấp cứu 24 giờ/ngày. Bệnh viện Hiroo Tokyo Metropolitan cũng làm điều tương tự.
Các quyết định được đưa ra sau khi Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi hồi tháng 1 kêu gọi chính quyền các tỉnh trên toàn quốc đảm bảo điều trị y tế khẩn cấp và khả năng tiếp cận các dịch vụ trong các ngày lễ kéo dài. Bộ kêu gọi các cơ sở y tế chuẩn bị các đơn vị chăm sóc đặc biệt nhằm ứng phó với các tình huống cần chuyển tiếp bệnh nhân đi nơi khác trong trường hợp không có giường, cũng như thiết lập hệ thống cung cấp thuốc đáp ứng được nhu cầu.
Các thành phố trên toàn quốc đang gấp rút cập nhật trang web về các phòng khám và nhà thuốc sẽ mở cửa trong các ngày lễ. Tuy vậy, chi phí cho những dịch vụ y tế trong khoảng thời gian này có thể sẽ cao hơn thường nhật.
