Sau một tuần khiến người xem trầm trồ không ngớt về mùa “bội thu” đầu tư của các “cá mập”. Shark Tank tập 9 lại tiếp tục đem đến những giây phút ngã giá nghẹt thở với ba thương vụ có ý tưởng đi tiên phong trong lĩnh vực ngách.
Điểm nhấn gây chú ý nhất trong tập 9 đến từ dự án Mạng xã hội du lịch Astra của Nguyễn Tiệp. Gửi đến nhà đầu tư lời mời 1 triệu USD cho 10% cổ phần với tham vọng chiếm 5% thị phần du lịch online toàn cầu, và trở thành một trong những công ty công nghệ du lịch hàng đầu thế giới và khu vực trong vòng 5 năm tới. Với các con số mới chỉ dừng lại ở sự giả định nhưng giấc mơ lớn đi kèm tham vọng lớn, Astra của Nguyễn Tiệp đã thành công thuyết phục Shark Hưng gật đầu rót vốn.
Shark Hưng chơi lớn đầu tư 1 triệu USD cho startup làm mạng xã hội để “kéo dài hơi thở”
Trình bày trước nhà đầu tư, Nguyễn Tiệp – Nhà sáng lập và giám đốc điều hành Astra giới thiệu đây là mạng xã hội đầu tiên có công nghệ trả thưởng cho người dùng, áp dụng công nghệ Blockchain để minh bạch trả thưởng. Nhà sáng lập bày tỏ mong muốn trong 5 năm tới chiếm 5% thị phần du lịch online toàn cầu và đưa Astra thành một trong những công ty công nghệ du lịch hàng đầu thế giới và khu vực.
Về cơ cấu cổ đông của Astra, Nguyễn Tiệp hiện chiếm 28% cổ phần, các Co-founder còn lại chiếm 24% cổ phần. Và dự án cũng nhận được vốn góp từ nhà đầu tư thiên thần với tổng số 100 nghìn USD cho 6% cổ phần công ty.
Ứng dụng của Astra hiện đang đóng trên cả CH Play lẫn App store, Nguyễn Tiệp giả định trong vòng 3-6 tháng, Astra sẽ cán mốc 200 nghìn users và ước lượng nếu bỏ ra 5 USD để lôi kéo được một người dùng thì doanh nghiệp sẽ thu về được khoảng 50 USD/ mỗi user.
Giải thích lý do có được mức giá trên, Nguyễn Tiệp dùng cách tính của các công ty lớn: “Năm 2014 Facebook mua WhatsApp thì họ định giá 55 USD/user, bọn em cũng dựa trên nền tảng đó nhưng ở đây, mạng xã hội Astra là cả hệ sinh thái về ngành du lịch thế giới. Em ước tính sẽ kiếm được 50 USD/user”.
Quan điểm này ngay lập tức vấp phải sự phản đối từ “cá mập công nghệ” Dzung Nguyễn: “Bạn đang đốt tiền cho user, còn user của WhatsApp là vào tự nhiên. Với số user đấy, Facebook có thể kiếm tiền được bất cứ lúc nào. Instagram đóng góp rất lớn trong mảng doanh thu quảng cáo với một lượng lớn người dùng nhảy từ Facebook sang Instagram. User đấy là đang kiếm tiền cho Instagram. User của bạn thì ngược lại, bạn phải trả tiền để kêu gọi họ đóng góp cho cộng đồng của bạn chứ không phải user mà bạn kiếm tiền được”.
Trình bày thắc mắc của nhà đầu tư về sự khác biệt của công nghệ Blockchain áp dụng vào Astra so với các nền tảng khác, CTO của Astra cho hay: “Với hệ thống Blockchain của bọn em, tất cả đều được mã hóa dù chỉ một comment nhỏ, trừ khi người dùng yêu cầu hệ thống xóa thông tin đấy thì sẽ có việc xóa bỏ. Chưa có hệ thống OTA nào tương tự sử dụng công cụ này trong việc trả thưởng”.
Dày dặn kinh nghiệm trong lĩnh vực nghiên cứu Blockchain nên cho rằng đây vẫn là công nghệ của tương lai, Shark Bình đưa ra đánh giá: “Tại thời điểm hiện nay trên thị trường bản thân công nghệ Blockchain nói chung chưa đi vào thực tế, chưa có công ty ứng dụng Blockchain nào thành công thực sự trừ các cơn sốt ảo về Coin. Bản thân công nghệ Blockchain vẫn còn đang phải đi chứng minh nó. Một lời khuyên ở đây là hãy tập trung vào các Spint point thực sự của xã hội. Khi chúng ta làm startup, thị trường và nhu cầu thị trường mới là cái quan trọng nhất”.
Quay trở lại với tham vọng chiếm 5% thị trường OTA toàn cầu, Nguyễn Tiệp chia sẻ: “Agoda hay Tripadvisor là những công ty nổi tiếng nhất của du lịch bây giờ đang chiếm 35 tỷ USD/năm. Em chỉ ước tính chúng ta chiếm 5% trong số đó thôi như là Booking chẳng hạn, họ chỉ là phương tiện để book phòng hay là Tripadvisor có hệ thống đánh giá nhưng không khách quan”. Mạng xã hội của Astra sẽ thu hút user bằng cách cho họ điểm thưởng và ngoài doanh thu đến từ quảng cáo, Astra sẽ có thêm các dịch vụ booking…
Cách làm xây dựng mạng xã hội dựa trên giả định thưởng và cho tiền user của Astra khiến các nhà đầu tư khá băn khoăn. Chủ tịch NextTech một lần nữa lên tiếng cho rằng đây là mô hình đã được làm từ cách đây 20 năm và tất cả mô hình kinh doanh kiểu ấy đều tạo ra rất nhiều rác và phiền toái.
Do đó, Shark Bình là người đầu tiên đưa ra lời từ chối đầu tư vào Astra. “Cá mập tri kỷ” nhận xét mô hình trả thưởng mà Astra hướng đến ngay từ đầu là không khả thi, không bền vững. Hơn nữa, mức định giá 10 triệu USD của nhà sáng lập Astra đưa ra khiến nhà đầu tư không thể chấp nhận được. Đồng quan điểm, lần lượt Shark Dzung Nguyễn, Shark Nguyễn Thanh Việt và Shark Đỗ Liên tuyên bố rút lui khỏi cuộc chơi.
Dù đối mặt với hầu hết lời từ chối của nhóm cá mập, Astra bất ngờ được Shark Hưng đưa vào tầm ngắm với lý giải “Trong bối cảnh ngày nay, chính phủ rất khuyến khích mạng xã hội Việt Nam thay vì dựa vào nền tảng mạng xã hội của nước khác. Đó là thứ khiến sự quan tâm của tôi nhìn theo hướng khác”.
Tất nhiên, cái giá mà Shark Hưng đưa ra cũng không hề dễ chịu chút nào khi yêu cầu đầu tư 100 nghìn USD cho 5% cổ phần, phần còn lại đổi lấy 15% nhưng 900 nghìn USD chỉ được giải ngân khi mô hình kinh doanh của Astra được các chuyên gia đánh giá tin cậy.
Trước rủi ro mất nhiều hơn số cổ phần mong muốn, Nguyễn Tiệp có chút ngần ngừ. Nhà sáng lập của Astra thương lượng nhà đầu tư có thể nhượng bộ 1 triệu USD cho 15%, với 200 nghìn USD cho 5%, 800 nghìn USD cho 10% tiếp theo.
Hai bên rơi vào cuộc cò kè mặc cả về giá, PCT CENGROUP nói: “Số tiền này chỉ để các bạn ăn bánh mì, nước lọc thôi chứ đừng nghĩ startup. Cái này để các bạn tồn tại, kéo dài hơi thở thêm một thời gian nữa để suy nghĩ việc này”.
Cuối cùng, trước sự dồn ép của “cá mập” Phạm Thanh Hưng, Astra và nhà đầu tư đã tìm thấy nhau ở ngưỡng 1 triệu USD cho 15% cổ phần, trong đó 150 nghìn USD cho 5%, 800 nghìn USD cho 10% cổ phần còn lại.
Với một góc nhìn mới và ủng hộ những người trẻ khởi nghiệp, đầu tư 1 triệu USD vào Astra, “cá mập kén ăn” Phạm Thanh Hưng đã có thương vụ đầu tư độc lập đầu tiên trong mùa 3 của Shark Tank.
Lợi nhuận 3 tỷ, gọi vốn 10 tỷ, startup nhận cái kết “đắng” vì định giá “không tưởng”
Thương vụ tiếp là sự xuất hiện nhà đồng sáng lập công ty cổ phần đầu tư Rubiz – Nguyễn Thị Tâm Thơ. Mở đầu phần thuyết trình, Tâm Thơ mô tả Rubiz là khu phức hợp vui chơi mua sắm bằng Container, 90% vật liệu xây dựng mà Rubiz sử dụng đến từ những Container cũ và vật liệu tái chế. Bao gồm 200 gian hàng thời trang, ẩm thực, sân khấu, biểu diễn ngoài trời, khu vui chơi thiếu nhi.
Chia sẻ về bức tranh tài chính, Tâm Thơ cho hay sau 2,5 năm hoạt động, doanh thu năm đầu tiên thu được 9,5 tỷ đồng, năm thứ hai tăng 12 tỷ đồng và 6 tháng đầu năm 2019 đạt 6,6 tỷ đồng. Lãi ròng 2017 đạt 1,3 tỷ đồng, năm 2018 là 2,5 tỷ đồng và 6 tháng đầu năm 2019 là 1,3 tỷ đồng. Với 10 tỷ kêu gọi đầu tư, startup sẽ dùng 60% nhân rộng dự án hướng đến là các khu công nghiệp mà công nhân đang thiếu thốn khu vui chơi giải trí, 20% để đầu tư vào marketing, 20% cho mô hình quản lý vận hành.
Thương vụ đi đến phần gay cấn khi Tâm Thơ bất ngờ tiết lộ Rubiz hiện có 4 cổ đông chính. Tuy nhiên, nhà sáng lập Rubiz đang chiếm đến 98% cổ phần, các nhà đồng sáng lập trong đó bao gồm cả Tâm Thơ chỉ chiếm 2% cổ phần còn lại.
Thông tin trên lập tức khiến các Shark phẫn nộ, cảm thấy phi lý khi “1% đi gọi vốn thay 98%”. Bắt buộc, Hoàng Tuấn Anh – nhà sáng lập của Rubiz phải tiến vào phòng thương thuyết để đối mặt với các chất vấn từ nhà đầu tư. Shark Đỗ Liên lên tiếng: “Chúng tôi đầu tư phải biết chủ là ai, con người mới là cái quyết định thành công còn cổ phần chiếm bao nhiêu không quan trọng”.
Quay trở lại với các câu hỏi từ nhà đầu tư, Tuấn Anh trình bày mô hình Rubiz theo đuổi đã được các nước như Malaysia, Thái Lan làm nhiều năm qua. Giúp nạn bán hàng rong dồn về một chỗ, đảm bảo được vấn đề mỹ quan đô thị và vệ sinh an toàn thực phẩm.
Đánh giá ý tưởng và concept của Rubiz là hợp lý, tuy nhiên các Sharks khá e ngại về tính rủi ro của dự án khi: “Điều kị nhất của mô hình bán lẻ là di dời mặt bằng” – Shark Bình nói, chưa kể Rubiz cũng đang định giá bản thân quá cao khi lợi nhuận mới chỉ dừng lại ở mức 3 tỷ đồng/năm nhưng định giá doanh nghiệp là 90 tỷ, gấp 6 lần so với tiềm năng thực sự. Do đó, lần lượt các Shark Việt, Shark Hưng, Shark Liên và Shark Dzung Nguyễn tuyên bố không thể mạo hiểm hơn.
Cùng quan điểm, đánh giá mô hình của Rubiz là ngắn hạn không muốn đầu tư, tuy nhiên ở phút 90 Shark Bình bất ngờ thay đổi ý kiến. Chủ tịch NextTech chia sẻ: “Đã có nhiều startup đình đám làm mô hình kinh doanh theo Trends nhưng một vài năm cũng chết, lên nhanh mà xuống cũng nhanh. Chính vì vậy, mô hình kinh doanh này tôi đánh giá là ngắn hạn. Lúc đầu dự kiến không đầu tư rồi tuy nhiên, các bạn đưa ra hướng đi về các khu công nghiệp lo giải trí cho công nhân thì đó là lý do mình cảm thấy hợp lý. Định giá bạn đưa ra không tưởng, tôi đề nghị 10 tỷ cho 40% với điều kiện số tiền này đầu tư cho ít nhất 2 địa điểm khu công nghiệp phục vụ đời sống tinh thần cho công nhân”.
Chia sẻ làm 10 khu khu phức hợp thì cần số vốn lên đến 100 tỷ, nếu Shark đầu tư 10 tỷ cho 40% thì sẽ là rào cản bất lợi cho Rubiz kêu gọi vốn trong tương lai, Hoàng Tuấn Anh mong muốn thương lượng ở mức 20% cổ phần cho 10 tỷ đồng đầu tư. Tuy nhiên thương vụ diễn ra bất thành khi cả hai đều không tìm được tiếng nói chung ở mức % cổ phần sở hữu. Shark Bình cho rằng chỉ đầu tư vào một dự án và ăn chia doanh số như mong muốn của nhà sáng lập Rubiz là quá rủi ro.
Dàn “cá mập” sửng sốt vì bị startup “phũ” không cần suy nghĩ
Thương vụ cuối cùng đến từ nền tảng giao tiếp công việc hiệu quả của Ninh Gia Hạnh – CEO My X Team.
Bắt đầu phần thuyết trình, Ninh Gia Hạnh hùng hồn cho biết đa số mọi người đang làm việc rất mệt mỏi, bận rộn mà không còn thời gian làm việc gì khác. Họ tốn quá nhiều thời cho email, dùng quá nhiều kênh thông tin liên lạc như Facebook, Zalo, Viber… để trao đổi tương tác công việc với nha. Dữ liệu lưu trữ rời rạc trên từng máy tính cá nhân khiến việc tìm kiếm dữ liệu tốn rất nhiều thời gian. Do đó, My X Team mang đến giải pháp là một mạng kết nối các đầu công việc trong một dự án lại với nhau để giúp người dùng làm việc hiệu quả hơn.
Đưa ra lời mời 100 nghìn USD cho 1% cổ phần, CEO My X Team muốn kêu gọi các Shark cùng tham gia để mang đến cho Việt Nam một công nghệ ở nơi đó làm việc trong niềm hạnh phúc, từ đó tạo ra nhiều thành tựu trong cuộc sống.
Ra đời sau 4 năm, doanh nghiệp bước qua giai đoạn khó khăn nhất của startup là “Sống” khi có 1200 khách hàng đã thanh toán, 500 khách hàng thường xuyên sử dụng dịch vụ. Doanh số trung bình từ 400 – 450 triệu đồng/ tháng, trung bình mỗi khách hàng chi trả 1 triệu đồng/tháng.
Ninh Gia Hạnh trình bày: “Mỗi doanh nghiệp chỉ cần trả cho chúng tôi 750 nghìn đồng/ tháng là họ dùng thoải mái với 100GB dữ liệu. Là người đi tiên phong ở Việt Nam, chúng tôi đang muốn tạo ra My X Team như mạng xã hội quản trị công việc”.
Từng đầu tư vào mô hình tương tự vào thời điểm 6 năm trước, Shark Dzung Nguyễn cho rằng My X Team cần ít nhất 400 – 500 nhân viên bán hàng. Tuy nhiên Ninh Gia Hạnh cho rằng, mỗi tháng chỉ cần tiêu 100 triệu cho chi phí Marketing và chạy các nền tảng online, offline khác bán hàng dựa trên công nghệ chứ không cần đội ngũ sale.
Định giá doanh nghiệp gần 1 triệu USD, với 100 nghìn USD kêu gọi đầu tư, Ninh Gia Hạnh sẽ dùng để tạo ra khách hàng mới, tương đương có 11 nghìn lượt khách hàng thanh toán đầu tiên, sau đó dùng doanh thu có được để quay lại vòng quay vốn của Marketing.
Đánh giá startup đang đi đúng xu thế nhưng cách định giá doanh nghiệp công nghệ tương lai bất hợp lý, lần lượt các nhà đầu tư đều lắc đầu từ chối. Chỉ duy nhất Shark Đỗ Liên bày tỏ sự hứng thú với sự tự tin của CEO My X Team khi hỏi startup: “Tôi có nên đầu tư vào bạn không?”.
Đề nghị 100 nghìn cho 20% cổ phần, “bà ngoại U60” mong muốn giúp startup có thêm động lực và sẵn trả cổ phần mà không tính lãi.
Đứng trước một deal khá hời, cứ ngỡ thương vụ sẽ sớm khép lại với cái bắt tay của đôi bên thì bất ngờ, Ninh Gia Hạnh lắc đầu từ chối ngay sau khi nhà đầu tư dứt lời. CEO My X Team giải thích anh tự lượng sức mình dù có offer bao nhiêu cũng không lên được 200 nghìn USD như mong muốn, trong khi khách hàng của My X Team thì đang chờ sẵn để đầu tư vào chính sản phẩm phục vụ họ.
Tập 10 Shark Tank Việt Nam – Thương Vụ Bạc Tỷ mùa thứ 3 sẽ phát sóng vào lúc 20h30 thứ Tư ngày 25/9/2019 trên kênh VTV3.
Nguồn: Shark Tank Việt Nam
